Göz qırpmaq və ağırlıq qaldırmaq

İnsan orqanizmindəki yüzlərlə əzələnin hər
birinin uzunluğu, qaldırma gücü, həssas
prosesləri yerinə yetirmə qabiliyyəti,
elastiklik kimi xüsusiyyətləri özünəməxsusdur.
Orqanizmdə olan əzələlər göz qırpmaq kimi sadə
prosesdən böyük ağırlıqların qaldırılmasına
qədər bir çox fərqli funksiyaları yerinə
yetirirlər. Göz əzələləri qol əzələlərindən və
ya ayaq əzələlərindən quruluş etibarilə çox
fərqlənirlər. Lakin bütün əzələlərin ortaq
xüsusiyyətləri onların yüksək şəkildə, qüsursuz
ahəng içində və böyük qüvvə sərf edərək
fəaliyyət göstərmələridir. Bir insanın bütün
əzələlərinin birgə qüvvəsi olduqca böyükdür.
Belə ki, orqanizmimizdə olan bütün əzələlərdən
birdəfəyə istifadə etməyimiz mümkün olsaydı,
böyük bir yükdaşıyan avtomobili bir anda qaldıra
biləcək bir qüvvəyə malik ola bilərdik.
Qarşıda da müfəssəl şəkildə qeyd olunacağı kimi,
əzələlərin hər birinin müxtəlif xüsusiyyətlərə
malik olması bizə yüksək yaradılışın varlığını
göstərir. İnsan orqanizmində hər bir əzələnin
lazımi yerdə olması, onların ölçüsünün,
elastikliyinin, ağırlıq qüvvəsinin bir-birindən
fərqli, lakin hər birinin yerli-yerində olması
təsadüflərlə izah edilməyən bir haldır. Hər bir
əzələ orqanizmdə müvafiq yerlərə və tam lazımi
xüsusiyyətləri ilə birlikdə yerləşdirilib.
Məsələn, göz əzələsi xüsusiyyətlərinin qol
əzələsində olmasının heç bir mənası yoxdur.
Həmçinin qeyri-iradi fəaliyyət göstərən ürək
əzələmizin bir oxşarının ayaqlarımızdakı
əzələlərdə olması insana fayda yox, zərər
gətirərdi. Lakin bunların heç biri baş vermir.
İnsan orqanizmində hər bir əzələ lazımi yerdə və
xüsusiyyətdədir.
Hər hansı bir şeyi qaldırmaq istəsək, mərkəzi
sinir sistemi ən uyğun bükülməni təmin etmək
üçün qol əzələlərinin həmin anda olan uzunluğunu,
vəziyyətini və gərilməsini bilməlidir. Qol
qaldırılacaq maddəyə tərəf uzandığı zaman
mərkəzi sinir sistemi bükülməni saxlamalı,
yalnız cismi tutmalı olan əl əzələlərini
hərəkətə gətirməlidir. Cismi tutduqdan sonra da
qolun uzaqlaşmasını təmin etmək üçün lazım olan
məlumatlar "əzələ iliyi" adlanan xüsusi
hissiyyat orqanlarına ötürülməlidir. Əgər bizim
hərəkət etməyimiz üçün lazım olan kimyəvi
mexanizmin qarşısı hər hansı bir təsirlə
alınarsa, bu hal qıcolma (iflic) ilə nəticələnə
bilər.
Qıcolma əzələlərə gələn sinirlərin zədələnməsi
səbəbi ilə həmin orqanın öz funksiyasını
itirməsi halıdır. Məsələn, qolu iflic olan bir
insan onu tamamilə hərəkət etdirə bilməz. Çünki
qola gələn sinir hüceyrələri öz funksiyalarını
itiriblər və əzələlərin bükülməsi üçün beyindən
gələn əmri lazım olan yerlərə ötürə bilmirlər.
Beləliklə, insanın ən çox ehtiyac duyduğu
orqanlardan biri olan qol sağlam şəkildə yerində
olsa da öz funksiyasını yerinə yetirə bilmir.
Hətta bircə sinir hüceyrəsinin də məlumatı
ötürməməsi bir orqanın fəaliyyət göstərə
bilməməsinə kifayət edir. Buna görə də bu
sistemin bir hissəsi əskik olsa, bütün sistem
məhv olacaq. Bura qədər qeyd edilənlərdən də
aydın olduğu kimi, əzələlərin fəaliyyətində
mərhələli şəkildə məlumat var. Məlumat olan
yerdə isə ağıl var. Onurğa beyini ilə əlaqəli
şəkildə fəaliyyət göstərən bu sistemin bütün
ünsürlərinin onlara gələn məlumatları dərk
edərək həyata keçirə bilmələri ağıl tələb edən
bir haldır. Sözü eşidən əzələlər onlara gələn
əmrlər əsasında hərəkət edirlər. Həmçinin bəzi
əzələlərimiz bizim istəyimizlə hərəkət edir.
Yəni həmin əzələlərin hərəkətə gəlməsi üçün
onlar əsasən bizim nə düşündüyümüzü bilməlidir.
Belə düşünüldüyü zaman tam aydın olur ki,
əzələlərin sahib olduğu şüur, onların öz
aralarındakı əlaqəni təmin edən sistem və ya
ürəyimizdən keçəni oxuya bilmə qabiliyyətləri
heç bir təsadüflə izah edilə bilməz. Əzələ
hüceyrələrinin şüura malik olması da mümkün
deyil.
Bu sistem ilk insan yaranandan etibarən
mövcuddur və qüsursuz şəkildə fəaliyyət göstərir.
İlk insanın əzələləri də bu bilgilərə malik idi,
bundan sonra dünyaya gələn insanların əzələləri
də həmin bilgilərə malik olacaq.
Çünki Allah insanı mükəmməl bir nizam içində
yaradıb. Öyrəndiyimiz hər bir məlumat bizi
Allahın ucalığına və üstün qüdrətinə gətirib
çıxarır: